“ช่วงนี้เรียนแล้วรู้สึกเหมือนไม่ไปไหนเลย ต้องเปลี่ยนคอร์สหรือยัง?”
“ทำแบบฝึกหัดได้หมดแล้ว แบบนี้ควรเลื่อนระดับภาษาจีนเลยไหม?”
หรืออีกด้านหนึ่ง
“เพื่อนในห้องตอบได้หมด แต่เรายังต้องแปลในหัวอยู่ตลอด สงสัยต้องย้ายลงระดับหรือเปล่า?”
ก่อนจะรีบตอบว่า “เปลี่ยนเลย” หรือ “เรียนต่อไปก่อน” มีเรื่องหนึ่งที่ควรแยกให้ชัดก่อน
ไม่ใช่ทุกความรู้สึกว่าเรียนภาษาจีนไม่ก้าวหน้า จะต้องแก้ด้วยการเปลี่ยนระดับ
บางครั้งบทเรียนง่ายหรือยากเกินไปจริง
บางครั้งระดับเหมาะแล้ว แต่รูปแบบการเรียนไม่ตรงกับเรา
บางครั้งมีเวลาทบทวนน้อยจนสิ่งที่เรียนใหม่ยังไม่ทันแข็งแรง
และบางครั้งเป้าหมายเปลี่ยนไปแล้ว แต่คอร์สที่เรียนยังมุ่งไปทางเดิม
เพราะฉะนั้น ก่อน เลื่อนระดับภาษาจีน หรือเปลี่ยนคอร์ส ลองเก็บข้อมูลจากการเรียนหลายคาบ แล้วถามว่า
ปัญหาอยู่ที่ “ระดับ” “รูปแบบ” หรือ “สิ่งที่เราต้องการจากภาษาจีน” กันแน่?
บทความนี้จะช่วยแยกทีละกรณี เพื่อให้ตัดสินใจจากสิ่งที่เกิดขึ้นจริง ไม่ใช่จากคะแนนครั้งเดียวหรือความรู้สึกหลังคลาสที่ยากเป็นพิเศษหนึ่งวัน
สัญญาณว่าบทเรียนง่ายเกินไปแล้ว
การเรียนแล้วรู้สึกง่ายไม่ได้แปลว่าต้องเลื่อนระดับทันที บางบทอาจเป็นการทบทวนของเดิม หรือครูกำลังพาทั้งคลาสเก็บฐานให้แน่นก่อนขึ้นเรื่องใหม่
สิ่งที่ควรดูคือ “ความง่ายนั้นเกิดซ้ำต่อเนื่องหรือไม่”
ทำแบบฝึกหัดได้เกือบทั้งหมดโดยไม่ต้องคิด
สมมติเปิดแบบฝึกหัดมาแล้วตอบได้ทันทีแทบทุกข้อ
“ฟัง Audio แล้วรู้คำตอบก่อนจบประโยค”
“อ่านบทสนทนาแล้วไม่มีคำใหม่”
หรือ “ทำการบ้านเสร็จเร็วมากเพราะทุกอย่างเป็นเรื่องที่ใช้ได้อยู่แล้ว”
ถ้าเกิดขึ้นหนึ่งบท ไม่ใช่ปัญหา แต่ถ้าหลายสัปดาห์ผ่านไปแล้วยังรู้สึกว่าแทบไม่มีอะไรที่ต้องหยุดคิด อาจถึงเวลาคุยกับครูเรื่องการ วัดระดับภาษาจีน ใหม่
ความท้าทายที่เหมาะไม่ควรทำให้เรางงตลอดเวลา แต่ก็ควรมีบางจุดที่ต้องคิด ลองผิด หรือเรียนสิ่งใหม่
ถ้าทุกคาบเป็นเพียงการยืนยันว่า “อันนี้รู้แล้ว” เราอาจไม่ได้ใช้ศักยภาพของเวลาเรียนเต็มที่
ไม่ได้เจอคำหรือโครงสร้างใหม่ติดต่อกันหลายคาบ
ลองย้อนดูสมุดหรือไฟล์เรียนสักสองสามสัปดาห์
มีคำใหม่ไหม?
มีรูปประโยคใหม่ไหม?
ฟังเนื้อหาที่ยาวขึ้นหรือยัง?
ถูกชวนให้ตอบละเอียดขึ้นกว่าเดิมหรือเปล่า?
การเรียนระดับเดียวกันไม่จำเป็นต้องมีของใหม่ทุกห้านาที แต่ควรเห็นว่าความซับซ้อนค่อย ๆ เพิ่ม
จากตอบหนึ่งคำ อาจไปสู่ตอบเป็นประโยค
จากอ่านประโยคสั้น อาจไปสู่ข้อความ
จากบทสนทนาที่รู้บริบทชัด อาจไปสู่สถานการณ์ที่ต้องคิดคำตอบเองมากขึ้น
ถ้าความยากหยุดอยู่ที่เดิมเป็นเวลานาน นั่นเป็นข้อมูลที่ควรนำไปคุยเรื่อง เลื่อนระดับภาษาจีน
เริ่มเบื่อและใช้สมาธิในชั้นเรียนน้อยลง
บางครั้งสัญญาณไม่ได้ออกมาเป็นคะแนน แต่เป็นพฤติกรรม
“เริ่มเปิดโทรศัพท์บ่อย”
“ตอบแบบไม่ค่อยคิด”
“รู้คำตอบแต่ไม่อยากร่วมกิจกรรม”
หรือ “รู้สึกว่าคลาสหนึ่งชั่วโมงผ่านช้ามาก”
ความเบื่อไม่ได้แปลว่าคอร์สง่ายเกินไปเสมอ อาจเกิดจากรูปแบบกิจกรรมไม่ตรงกับผู้เรียนก็ได้
เพราะฉะนั้น อย่าใช้คำว่า “เบื่อ” อย่างเดียวตัดสิน ให้ถามต่อว่า ถ้าเปลี่ยนหัวข้อหรือกิจกรรม แต่ใช้ภาษาระดับเดิม เรายังรู้สึกง่ายอยู่ไหม?
ถ้าคำตอบคือใช่ นั่นค่อยเป็นหลักฐานเพิ่มว่าระดับอาจต้องขยับ
สัญญาณว่าบทเรียนยากเกินไป
อีกฝั่งคือเปิดหนังสือแล้วรู้สึกว่า “ทำไมทุกหน้ามีคำใหม่หมดเลย?”
ช่วงที่บทเรียนยากขึ้นเป็นเรื่องปกติ โดยเฉพาะตอนเปลี่ยนหัวข้อหรือเริ่มทักษะใหม่
จึงไม่ควรตัดสินจากคลาสยากเพียงหนึ่งหรือสองครั้ง ให้ดูว่ารูปแบบเดิมเกิดซ้ำหลายสัปดาห์หรือไม่
ต้องพึ่งการแปลตลอดเวลาจึงจะตามทัน
ผู้เริ่มต้นแปลในหัวเป็นเรื่องธรรมดา แต่ถ้าเนื้อหาปัจจุบันทำให้ต้องหยุดแปลแทบทุกคำ จนพลาดประโยคถัดไปตลอด อาจแปลว่าระดับภาษาในคลาสสูงกว่าฐานที่มีอยู่มากเกินไป
ตัวอย่างเช่น ครูถามประโยคหนึ่ง
เราแปลคำแรก แปลคำที่สอง กำลังต่อความหมาย…
ครูไปข้อถัดไปแล้ว
ถ้าเหตุการณ์นี้เกิดเป็นครั้งคราว ไม่เป็นไร แต่ถ้าเกิดแทบตลอดคลาส ควรคุยกับครูว่า ปัญหาอยู่ที่คำศัพท์ Listening หรือระดับเนื้อหาโดยรวม
อย่ารีบสรุปว่า “เราไม่เก่งภาษาจีน” บางครั้งแค่ต้องปรับความยากให้พอดีขึ้น
ไม่มีเวลาได้พูดเพราะกังวลเรื่องความถูกต้อง
อีกสัญญาณคือรู้คำอยู่บ้าง แต่ทุกครั้งที่จะตอบ ต้องประกอบประโยคในหัวนานมาก
กลัว Tone ผิด กลัว Grammar ผิด กลัวเพื่อนตอบเร็วกว่าจนไม่อยากพูดแล้ว
ตรงนี้ต้องแยกสองกรณี
ถ้าระดับเหมาะ แต่ผู้เรียนยังไม่มั่นใจ ครูอาจช่วยด้วยเวลาเตรียมคำตอบ กิจกรรมคู่ หรือคำถามที่ค่อย ๆ เพิ่มความยาก
แต่ถ้าแม้มีเวลาแล้วก็ยังไม่เข้าใจคำถามหรือขาดพื้นฐานจำนวนมาก อาจต้องพิจารณาระดับใหม่
การ ประเมินความก้าวหน้าภาษาจีน จึงไม่ควรวัดจากว่า “พูดเยอะไหม” อย่างเดียว ต้องดูด้วยว่าทำไมถึงยังไม่พูด
การบ้านใช้เวลามากจนกระทบความสม่ำเสมอ
การบ้านที่ท้าทายไม่ใช่เรื่องผิด แต่ถ้าทุกครั้งต้องใช้เวลานานมาก เปิด Dictionary แทบทุกบรรทัด และสุดท้ายเริ่มหลีกเลี่ยงการบ้านเพราะรู้สึกหนักเกินไป นี่เป็นอีกข้อมูลหนึ่งที่ควรคุยกับครู โดยเฉพาะคนวัยทำงานหรือเด็กที่มีหลายกิจกรรม
ถ้าความยากทำให้จากเดิมเรียนสม่ำเสมอ กลายเป็นขาดบ่อยและไม่อยากเปิดหนังสือเลย เป้าหมายของการเรียนก็เริ่มเสียสมดุล
ย้ำอีกครั้งว่า ช่วงยากหนึ่งสัปดาห์ยังไม่ใช่เหตุผลให้เปลี่ยนทันที ให้ดูรูปแบบที่เกิดซ้ำหลายสัปดาห์มากกว่าคาบใดคาบหนึ่ง
สัญญาณว่าเนื้อหาไม่ตรงเป้าหมาย
มีอีกกรณีที่มักถูกเข้าใจว่าเป็นเรื่องระดับ ทั้งที่จริงไม่ใช่
บทเรียนอาจไม่ง่าย ไม่ยาก และเราก็เรียนได้
แต่… “ทำไมสิ่งที่เรียนไม่ค่อยได้ใช้เลย?”
สิ่งที่เรียนไม่ได้ใช้ในสถานการณ์จริงของผู้เรียน
สมมติเป้าหมายคือ ใช้ภาษาจีนรับลูกค้าในโรงแรม แต่หลายเดือนที่ผ่านมาแทบไม่ได้ฝึกสถานการณ์ต้อนรับ แขก การให้ข้อมูลสถานที่ หรือการตอบคำถามบริการเลย
ต่อให้ระดับภาษากำลังพัฒนา ผู้เรียนก็อาจยังรู้สึกว่า “เรียนไม่ตอบโจทย์”
หรือคนที่กำลังจะเดินทางอาจอยากเน้นถามทาง ร้านอาหาร และการซื้อของ มากกว่าการเขียนข้อความยาวในช่วงนี้
ปัญหาแบบนี้ไม่จำเป็นต้อง เลื่อนระดับภาษาจีน อาจต้อง เปลี่ยนคอร์สภาษาจีน หรือปรับหัวข้อให้ใกล้กับสิ่งที่จะใช้มากกว่า
เป้าหมายเปลี่ยนไปแต่คอร์สยังเหมือนเดิม
ตอนสมัคร อาจเรียนเพราะอยากพูดทั่วไป ผ่านไปหนึ่งปี ได้งานใหม่และต้องคุยกับ Supplier จีน
ทันทีที่บริบทชีวิตเปลี่ยน สิ่งที่ควรเรียนก็อาจเปลี่ยนตาม หรือจากเดิมเรียนเพื่อความสนใจส่วนตัว แล้วตอนนี้มีแผนสอบ HSK
ไม่ได้หมายความว่าคอร์สเดิมไม่ดี แค่จุดหมายใหม่อาจต้องการเส้นทางใหม่
หากกำลังแยกไม่ออกว่าเป้าหมายทำงาน ท่องเที่ยว หรือสอบควรให้น้ำหนักกับอะไร สามารถอ่าน How are Chinese language courses for work, travel, or exams different? ประกอบก่อนตัดสินใจเปลี่ยนคอร์สได้
ข้อมูลที่ควรใช้ก่อนตัดสินใจ
ก่อนเดินไปบอกว่า “ขอเปลี่ยน Level เลย” ลองเก็บหลักฐานเล็กน้อย จะช่วยให้การคุยกับครูชัดกว่าแค่บอกว่า “รู้สึกว่าง่ายไป” หรือ “ช่วงนี้ไม่ไหวเลย”
ตัวอย่างงานและการบ้านย้อนหลังหลายสัปดาห์
หยิบการบ้าน แบบฝึก และงานเก่ามาดูต่อกัน
“คำผิดเดิมยังซ้ำอยู่ไหม”
“งานที่เคยใช้เวลานาน ตอนนี้ทำเร็วขึ้นหรือยัง”
“คำศัพท์เก่าหยิบมาใช้เองได้หรือไม่”
“โจทย์ใหม่มีอะไรที่ยังติด”
ถ้าดูเฉพาะงานล่าสุด เราอาจบังเอิญเจอบทที่ถนัดหรือไม่ถนัดเป็นพิเศษ
การดูหลายสัปดาห์จะเห็นแนวโน้มชัดกว่า
ผลการประเมินทั้งสี่ทักษะ ไม่ใช่ทักษะเดียว
คนหนึ่งอาจพูดคล่องมากจนดูเหมือนพร้อมขึ้นระดับ แต่ Reading ยังมีช่องว่าง
อีกคนอ่านได้ดีมาก แต่ฟังภาษาที่พูดด้วยความเร็วธรรมชาติยังยาก
ถ้าจะ วัดระดับภาษาจีน ควรดู Listening, Speaking, Reading และ Writing ตามความเกี่ยวข้องกับหลักสูตร ไม่ใช้คะแนนจากทักษะเดียวแทนภาพทั้งหมด
โดยเฉพาะเมื่อกำลังจะเลื่อนระดับ เพราะระดับใหม่อาจเพิ่มความยากหลายด้านพร้อมกัน
ความเห็นจากครูผู้สอนและจากตัวผู้เรียนเอง
ครูเห็นสิ่งหนึ่ง ผู้เรียนเห็นอีกสิ่งหนึ่ง สองมุมนี้ควรเอามารวมกัน
ครูอาจบอกว่า Grammar พร้อมแล้ว แต่ผู้เรียนรู้สึกว่าเวลาฟังยังต้องใช้ความพยายามมาก
หรือผู้เรียนรู้สึกว่า “ไม่ได้พัฒนาเลย” แต่ครูเห็นว่าจากเมื่อก่อนตอบหนึ่งคำ ตอนนี้เล่าเป็นหลายประโยคได้แล้ว
หากอยากเก็บข้อมูลจากการฝึกเองเพิ่มเติม สามารถใช้วิธีบันทึกเสียงและทำภารกิจสั้นจากบทความ How to practice Chinese Mandarin at home in a sustainable way แล้วนำตัวอย่างเหล่านั้นไปคุยกับครูได้
คุยกับครูหรือสถาบันอย่างไรให้ได้คำตอบชัดเจน
เวลาจะคุยเรื่อง เปลี่ยนคอร์สภาษาจีน ลองหลีกเลี่ยงคำถามกว้าง ๆ เช่น “เก่งขึ้นหรือยัง?”
เพราะตอบยากทั้งสองฝ่าย ถามให้เฉพาะขึ้นจะได้ข้อมูลมากกว่า
ถามว่าทักษะใดพร้อมแล้วและทักษะใดยังต้องฝึก
ลองถามว่า
“Listening ตอนนี้อยู่ตรงไหน”
“Speaking ยังติดเรื่องอะไร”
“Reading ของระดับถัดไปต้องทำอะไรเพิ่ม”
“Writing มีพื้นฐานอะไรที่ควรเก็บก่อน”
หรือถามตรง ๆ ว่า “ถ้าขึ้นระดับถัดไปตอนนี้ จุดไหนน่าจะตามได้ และจุดไหนอาจเหนื่อยเป็นพิเศษ?”
คำถามนี้มีประโยชน์มากกว่าถามเพียงว่า “ขึ้นได้ไหม?” เพราะช่วยเห็นทั้งด้านที่พร้อมและส่วนที่ยังต้องเตรียม
ถามทางเลือกการปรับระดับหรือปรับรูปแบบเรียน
บางครั้งไม่ต้องย้าย Level เลย อาจเพิ่ม Speaking, เปลี่ยนจากกลุ่มเป็นตัวต่อตัวช่วงหนึ่ง, ปรับเนื้อหาตามงาน, เพิ่มการทบทวน หรือเปลี่ยนช่องทางเรียนให้เข้ากับตารางมากขึ้น
ดังนั้น ลองถามว่า ถ้ายังไม่เลื่อนระดับ มีอะไรปรับได้บ้าง?
และถ้าจะ ปรับรูปแบบเรียนภาษาจีน มีตัวเลือกอะไรที่ช่วยปัญหาปัจจุบันโดยตรง
ยืนยันรายละเอียดคอร์สที่ ECC เปิดสอนจริงก่อนตัดสินใจ
หากเรียนกับ ecc และกำลังพิจารณาเปลี่ยนระดับหรือรูปแบบ ควรติดต่อ ecc เพื่อให้ช่วยตรวจพื้นฐานและยืนยันคอร์สที่เปิดจริงในช่วงนั้น
รายละเอียดอย่างระดับที่เปิด รูปแบบกลุ่มหรือตัวต่อตัว ออนไลน์หรือที่สาขา ตาราง และรอบเรียน สามารถแตกต่างกันตามช่วงเวลา
จึงไม่ควรเลือกจากชื่อคอร์สในบทความอย่างเดียว
เอาข้อมูลการเรียนปัจจุบันไปคุยด้วย จะช่วยให้เจ้าหน้าที่หรือครูเห็นโจทย์ชัดขึ้น
ไม่ใช่ทุกปัญหาต้องแก้ด้วยการเปลี่ยนระดับ
นี่เป็นส่วนที่อยากย้ำที่สุด เพราะบางครั้งเรา เรียนภาษาจีนไม่ก้าวหน้า ไม่ใช่เพราะ Level ผิดเลย
แต่อาจเป็นเพราะเจอกันกับภาษาจีนน้อยเกินไประหว่างสัปดาห์
บางกรณีควรปรับเวลาฝึก รูปแบบกลุ่ม หรือเป้าหมายแทน
สมมติเรียนสัปดาห์ละครั้ง แต่ไม่เคยเปิดบทเรียนระหว่างสัปดาห์เลย พอถึงคาบใหม่ ครึ่งแรกต้องใช้เวลานึกของเก่า แบบนี้การเลื่อน Level อาจไม่ได้แก้ปัญหา
สิ่งที่ช่วยมากกว่าอาจเป็นการทบทวนสั้น ๆ สม่ำเสมอขึ้น
อีกกรณีคือ เข้าใจเนื้อหา แต่แทบไม่ได้พูดในคลาสกลุ่ม เพราะต้องการเวลาในการตอบมากกว่าคนอื่น
ตรงนี้อาจลองปรับกิจกรรม เปลี่ยนขนาดกลุ่ม หรือพิจารณาตัวต่อตัวโดยไม่ต้องลดระดับภาษา
หรือถ้าเรียนที่สาขาแล้วขาดบ่อยเพราะเดินทางไม่ทัน ปัญหาอาจอยู่ที่ช่องทาง ไม่ใช่ความสามารถ
สามารถอ่าน เรียนภาษาจีนออนไลน์หรือที่สาขา แบบไหนเหมาะกับคุณ เพื่อเปรียบเทียบก่อนตัดสินใจ ปรับรูปแบบเรียนภาษาจีน
คิดง่าย ๆ ว่า ก่อนเปลี่ยน Level ให้ถามสามข้อ
เนื้อหายากหรือง่ายไม่พอดีจริงไหม?
รูปแบบเรียนกำลังขวางการมีส่วนร่วมหรือเปล่า?
เราได้ฝึกมากพอที่จะเห็นระดับจริงของตัวเองหรือยัง?
Frequently asked questions
ควรวัดระดับซ้ำบ่อยแค่ไหน
ไม่มีความถี่เดียวที่เหมาะกับทุกคน
ไม่จำเป็นต้องทำ Placement Test ทุกเดือนเพื่อดูว่าขึ้น Level หรือยัง
ช่วงเวลาที่เหมาะในการ วัดระดับภาษาจีน อาจเป็นเมื่อเรียนจบช่วงหนึ่งของหลักสูตร เมื่อครูเห็นว่าความสามารถเปลี่ยนชัด หรือเมื่อผู้เรียนรู้สึกว่าระดับปัจจุบันไม่เหมาะต่อเนื่องหลายสัปดาห์
หากเป้าหมายเปลี่ยน เช่น จากเรียนทั่วไปไปเตรียมสอบหรือใช้ในงาน ก็ควรประเมินใหม่แม้ระดับภาษาเดิมจะยังเหมาะ เพราะสิ่งที่ต้องวัดอาจเปลี่ยนไปด้วย
สิ่งสำคัญคือใช้ผลประเมินเพื่อวางแผน ไม่ใช่ใช้เป็นคะแนนตัดสินว่า “เก่ง” หรือ “ไม่เก่ง”
เรียนช้ากว่าเพื่อนในกลุ่มต้องย้ายระดับไหม
ไม่จำเป็น ความเร็วในการตอบไม่ใช่ภาพทั้งหมดของความสามารถทางภาษา
บางคนคิดประโยคนานกว่า แต่ตอบได้ละเอียดและแม่น
บางคนพูดเร็ว แต่ Reading ยังต้องฝึกเพิ่ม
ลองดูว่าผู้เรียนเข้าใจบทเรียนไหม สามารถทำงานด้วยตัวเองได้มากขึ้นหรือไม่ และช่องว่างกับเนื้อหากำลังลดลงหรือเพิ่มขึ้น
โดยเฉพาะสำหรับเด็ก ไม่ควรใช้การเปรียบเทียบกับเพื่อนเป็นเหตุผลหลักในการเปลี่ยนระดับ
ควรดูพัฒนาการของเด็กคนนั้นเทียบกับจุดเริ่มต้นของเขาเอง แล้วคุยกับครูประกอบ
เปลี่ยนคอร์สแล้วจะตามเนื้อหาไม่ทันหรือไม่
มีโอกาสเกิดช่องว่างได้หากคอร์สใหม่ใช้หนังสือ ลำดับเนื้อหา หรือทักษะเน้นต่างจากเดิม
นั่นจึงเป็นเหตุผลว่าทำไมไม่ควรย้ายด้วยการดูเพียงชื่อ Level
ก่อน เปลี่ยนคอร์สภาษาจีน ลองถามว่า
คอร์สใหม่เริ่มจากเนื้อหาไหน
สิ่งที่เราเรียนมาแล้วครอบคลุมแค่ไหน
มีเรื่องอะไรต้องทบทวนก่อนเข้า
และมีการประเมินหรือแนะนำบทเตรียมเพิ่มเติมหรือไม่
ถ้ารู้ช่องว่างก่อน ก็สามารถเตรียมได้โดยไม่ต้องกังวลว่า “ย้ายแล้วต้องตามไม่ทันแน่ ๆ”
หากต้องการกลับไปดูภาพรวมตั้งแต่การวางพื้นฐาน พินอิน เป้าหมาย ไปจนถึงการเลือกเส้นทางเรียน สามารถอ่าน How to start learning Chinese language that suits your age and goals ประกอบได้
สุดท้าย การ เลื่อนระดับภาษาจีน ไม่ควรเป็นรางวัลว่า “เก่งแล้ว” และการอยู่ระดับเดิมต่อก็ไม่ได้หมายความว่า “ช้า”
สิ่งที่เรากำลังหาไม่ใช่ Level ที่สูงที่สุดเร็วที่สุด
แต่คือระดับที่ยังมีของใหม่ให้เรียน ขณะเดียวกันก็มีพื้นฐานมากพอให้ลองใช้สิ่งเหล่านั้นได้จริง
ถ้าบทเรียนง่ายต่อเนื่อง อาจถึงเวลาขยับ
ถ้ายากจนตามไม่ทันเป็นเวลาหลายสัปดาห์ อาจต้องประเมินใหม่
ถ้าระดับพอดีแต่ไม่ตรงกับงาน การสอบ หรือเป้าหมายปัจจุบัน อาจต้องเปลี่ยนเส้นทางแทน
และถ้าปัญหาอยู่ที่ตาราง การฝึก หรือรูปแบบคลาส ก็ไม่จำเป็นต้องแก้ด้วย Level เลย
หากกำลังเรียนกับ ecc หรือกำลังพิจารณาคอร์สใหม่ สามารถดูรายละเอียด ecc's Chinese language course แล้วติดต่อ ecc เพื่อประเมินพื้นฐานและยืนยันระดับ รูปแบบเรียน สาขา ตาราง ค่าเรียน และคอร์สที่เปิดล่าสุดก่อนตัดสินใจ
เพราะคำถามที่ช่วยได้มากกว่า “เมื่อไรจะได้ขึ้น Level?”
อาจเป็น “ตอนนี้อะไรคือความท้าทายที่พอดี ที่ทำให้เรายังต้องคิด แต่ก็ยังรู้สึกว่าไปต่อได้?”
